Jezus is vóór seksuele reinheid

Preek in een serie over de Bergrede, deze over Mattheus 5,27-30:

27 U hebt gehoord dat tegen het voorgeslacht gezegd is:  U zult geen overspel plegen. 28 Maar Ik zeg u dat al wie naar een vrouw  kijkt om haar te begeren, in zijn hart al overspel met haar gepleegd heeft. 29 Als dan uw rechteroog u doet struikelen, ruk het uit en werp het van u weg, want het is beter voor u dat een van uw lichaamsdelen te gronde gaat en niet heel uw lichaam in de hel geworpen wordt. 30 En als uw rechterhand u doet struikelen, hak hem af en werp hem van u weg, want het is beter voor u dat een van uw lichaamsdelen te gronde gaat en niet heel uw lichaam in de hel geworpen wordt.

God hates adultery yet the media promotes it. Adultery (Proverbs 20:14; Hebrews 13:4: Matthew 5:27-28)

Gemeente van Jezus Christus,

Het lijkt wel alsof we met deze woorden van Jezus in Saoedi-Arabië zijn aangeland. Jezus heeft het over het uitrukken van je ogen en het afhakken van handen. In Saoedi-Arabië is dat aan de orde van de dag. In de islamitische wetgeving, de Sharia, is de straf bij stelen het afhakken van de rechterhand. Zulke lijfstraffen kenden wij vroeger in Nederland ook, maar dat is gelukkig lang geleden. In veel islamitische landen bestaan ze echter nog wel. Ik denk dat niemand hier er voor zou zijn om lijfstraffen in Nederland weer in te voeren. Je zal je hand maar moeten kwijtraken… Veel mensen zijn ook juist daarom bang voor de Islam: stel je voor dat die hun wetten bij ons in gaan voeren? Dat ook wij hier in Nederland de Sharia krijgen…

Voorlopig hoeven we daar denk ik niet bang voor te zijn. Moslims zijn nog steeds een kleine minderheid in ons land… En, misschien zegt de Bijbel ons eigenlijk wel hetzelfde. Het zijn toch Jezus eigen woorden die precies hetzelfde zeggen in vers 29 ‘Als dan uw rechteroog u doet struikelen (dat is: je laat vallen of verleidt tot zonde), ruk het uit en werp het van u weg’ en vers 30 ‘En als uw rechterhand u doet struikelen, hak hem af en werp hem van u weg’. Voor radicale lijfstraffen hoeven we niet naar Saoedi-Arabië te kijken, hoeven we niet bang te zijn voor islamitische wetgeving, nee, daar heeft Jezus het zelf over in de Bergrede.

Een paar hoofdstukken lang, hoofdstuk 5-7, zet Jezus uiteen hoe het er aan toe moet gaan in Zijn Messiaanse Koninkrijk. Je zou het de grondwet van het Koninkrijk van God kunnen noemen. Als een nieuwe Mozes geeft Jezus vanaf de berg zíjn uitleg van Gods geboden. Wij hebben soms al moeite met de scherpte van het Oude Testament, maar Jezus doet er nog een schepje bovenop. Hij radicaliseert.

Hier heeft Hij het over het zevende gebod uit de Tien Geboden: ‘U zult geen overspel plegen’ of zoals het ook wel vertaald wordt ‘U zult niet echtbreken’. Het Oude Testament was daar al heel duidelijk in. Er is geen sprake van seksuele vrijheid: Je mag niet zomaar met iedereen slapen die je maar wilt. Het huwelijk is exclusief. Alleen met wie je getrouwd bent mag je het bed delen. In Leviticus 20 wordt dat ene gebod ‘geen overspel’ haarfijn uitgewerkt én duidelijk gemaakt dat op overspel de doodstraf staat. Beide overspeligen moeten gedood worden door steniging. Dat alleen al is heftig genoeg om ons de adem te benemen.

In Jezus’ tijd was het in Israël dan ook not done om overspel te plegen. Maar in andere dingen werd men dan wat soepeler. Zo gaat dat bij ons mensen. Wij zijn goed in het ontduiken van regels. Overspel plegen deed men niet, maar flirten mocht wel. En er uitdagend gekleed bijlopen. En je mocht fantaseren over overspel zoveel als je maar wilde. Dát had God immers niet expliciet verboden. Maar Jezus gaat daar radicaal tegenin. Volgens hem is zelfs overspel met de ogen en met het hart al zonde en dus strafbaar. Ruk je oog eruit, hak je hand eraf.

Ik denk, dat als wij deze woorden van God serieus zouden nemen, dat wij dan allemaal gehandicapt rond zouden lopen. Want als er in onze tijd íets moeilijk is dan is dat seksuele zuiverheid, reinheid, kuisheid. Allereerst spreek ik daarbij zelf als man. Je kunt niet om de H&M en andere lingeriereclames in bushokjes heenkijken. Bij de televisie werken bij voorkeur bloedmooie vrouwen met lage decolleté’s, al kunnen ze geen bal van presenteren of interviewen. Je kunt bijna geen film kijken of er zit wel een seksscène in.

Maar zou het voor vrouwen ook niet een beetje zo werken? Ik kijk wel eens in de Libelle als die bij ons thuis ligt. (Dat vinden wij mannen ook wel leuk, om te kijken waar vrouwen mee bezig zijn.) Maar daar is het ook hét gespreksonderwerp in brieven en verhalen: In de vragenrubriek staat dan de vraag: Ik ga vreemd, moet ik het mijn man vertellen? Antwoord: Nee hoor, als je ervan geniet, ga er dan mee door. Je man moet je dit toch ook gunnen. En dan is er voor vrouwen de hele schoonheidscultus, om maar zo mooi en aantrekkelijk mogelijk te zijn.

Ieder wie daar aan mee doet, zegt Jezus, moet zijn oog uit rukken en zijn hand afhakken. Ook als het niet in de praktijk wordt gebracht, maar blijft bij blikken en gedachten. Niet zoals in de islamitische wetgeving alleen als anderen jou betrappen, maar bij jezelf. Als zelfkastijding.

Maar, denken wij dan allemaal, dat zal Jezus toch hopelijk niet letterlijk bedoelen! Of wel? We hoeven toch niet écht onze ogen uit te rukken als die ons tot zonde verleidt? Net als ik al zei: Dan zouden we hier in de kerk met allemaal geamputeerde en gehandicapte mensen zitten. Stel dat je zegt: Ja, Jezus bedoelt dit wél letterlijk. Zoals ook in het Oude Testament Gods geboden letterlijk genomen moesten worden.

Daarmee zou het christelijk geloof wel een beetje belachelijk worden. Want dat zou gigantische consequenties hebben, maar ook weinig oplossen. Zoals Jezus best weet dat de eigenlijke zonde in het hart zit, en het uitrukken van één oog dus weinig effect zal hebben op de zonde zelf. En ook Paulus erover spreekt dat de zonde bij ons vanbinnen zit. De zonde zit niet in het oog of in de hand. Zodat je ervan af bent als je die uitrukt of afhakt. De zonde dragen we met ons mee. En het christendom zou ook wel heel erg op de Islam gaan lijken. Op het handhaven van wetten, want wie is bereidt zijn eigen hand eraf te hakken? Daar moet je dan een handje bij geholpen worden en dan zit je toch snel in Saoedi-Arabië, onder de Sharia, in plaats van onder het evangelie van Jezus Christus.

O, zegt u, gelukkig, Jezus bedoelt het niet letterlijk! We hoeven dit niet in de praktijk te brengen. Jezus overdrijft een beetje. Nou, die ontsnappingsroute is er eigenlijk ook niet. Want Jezus voegt er nog iets aan toe als Hij zegt: ‘Want het is beter voor u dat een van uw lichaamsdelen te gronde gaat en niet heel uw lichaam in de hel geworpen wordt.’ Ai, dat zijn hele heftige, maar ook ware woorden. Voor Jezus gaat het niet zomaar om straf op aarde, of om niet zondigen, maar om onze eeuwige bestemming. Eigenlijk zegt Hij: Beter gehandicapt naar de hemel, dan helemaal naar de hel. Waarmee Jezus maar even duidelijk maakt: Overspel is een ernstige zonde, ook overspel in gedachten of met de ogen. Overspel is ook als je je handen niet thuis kan houden. En daarop staat niet per se een straf hier op aarde, maar voor mensen die zulke dingen doen heeft God de hel bestemt.

Als je dat hoort, dan kan je onmogelijk zeggen dat Jezus overdrijft met dat uitrukken en afhakken. Dát moet je er dan maar misschien voor over hebben. Want in de hel komen, dát willen we zeker niet. Koste wat het kost. Al kost het dan maar je hand of je oog!

Moeten we dus onze handen afhakken en onze ogen uitrukken? Daar kun je dus niet zomaar ja of nee op zeggen. Zeg je ja, dan is het risico op wetticisme, Sharia, en belachelijk christendom groot. Zeg je nee, dan is het risico groot dat je de zonde niet ernstig genoeg neemt. Dan besef je misschien nog niet goed de eeuwige consequenties van je zonde.

Op deze manier laat Jezus ons dus maar één mogelijkheid over: Dat het niet zover komt dat wij overspel plegen, maar Zijn woorden gewoonweg gehoorzamen. Dat is dus onontkoombaar. Hij zet ons in de klem. Als je Jezus wilt volgen, dan kan dat alleen maar radicaal en totaal. Dan is er geen ruimte om te schipperen. Geen ruimte voor compromis. Neemt u dat ter harte? Jezus’ woorden zijn niet zomaar adviezen voor u. Goede ideeën. Wijsheden. Ze maken je 100% duidelijk hoe het leven van een christen eruit hoort te zien. Trek je je er niets van aan, dan ben je geen christen. Zo helder klinkt het hier, en zo helder moet het u ook voor ogen staan.

Misschien vraag je je af: Waarom hangt Jezus nu zoveel gewicht aan overspel? Waarom hangt mijn hele christen-zijn nu af van seksuele reinheid? God heeft ons toch zelf gemaakt als mensen met seksuele behoeften? Ik kan er dan toch niets aan doen dat ik zie dat vrouwen mooi zijn of mannen aantrekkelijk? En bovendien: Wat is er nu eigenlijk verkeert aan om te flirten op een feestje of voor of buiten het huwelijk met iemand naar bed te gaan? Wat is er verkeerd aan een seksscene in een film? Dat is toch gespeeld?

Ik hoorde pas een voorbeeld dat het probleem wat God hiermee heeft goed illustreert: In New York had een voorganger in een christelijke gemeente een kantoor tegenover een grote muur waarop regelmatig enorme reclameposters geplakt werden. Op een morgen hing er een parfumreclame, met een dame in ondergoed. Toen twitterde die voorganger heel scherp naar dat parfummerk, terwijl iedereen mee kon lezen: ‘Zijn jullie luchtjes nu zo slecht, dat jullie halfnaakte vrouwen nodig hebben om ze te verkopen?’

Ook in Nederland hebben reclames er een handje van om zoveel mogelijk seks en lust in een reclame te persen. Dat is goed voor de verkoopcijfers. En het werkt nog ook. Maar dan gaat het ook fundamenteel mis, want die vrouw op die poster staat daar niet meer als mens, maar als lustobject, als lichaam. Het gaat niet om haarzelf, om wie zij is al mens, maar om haar lichaam, hoeveel geld zij in het laatje brengt. In wezen is het een vorm van prostitutie. Het is lust zonder liefde. Pure begeerte zonder relatie. En dát is precies waar God zo tegen is: Hij wil niet dat wij mensen elkaar gebruiken, alleen elkaars lichaam zien om onze eigen begeerten te bevredigen, maar dat wij elkaar zien als mensen.

Daarom is God vóór het huwelijk: In het huwelijk mag sprake zijn van begeerte, van seksualiteit, van lichamelijkheid. Dat heeft God inderdaad zo gemaakt en góed gemaakt. Maar dat is binnen het kader van liefde en trouw, binnen het elkaar aanvaarden en zien als mens, als persoon, waardevol en waardig. Zó horen mensen met elkaar om te gaan. Seksualiteit, begeerte en overspel búiten die kaders verworden zo goed als zeker tot ontmenselijking.

Daar zit ook de bredere toepassing van dit gebod op ons hele leven, ook als je iemand bent die niet zo’n last heeft van begeerten, als je nog jong bent of al heel oud. Jezus verbiedt ons niet zomaar iets, Hij wil dat mensen op een waardige manier met elkaar omgaan. Elkaar niet zien als lustobject of manier om je eigen behoeften te bevredigen, maar het tegenovergestelde, dat je er bent om anderen te dienen. Dat zijn kritische vragen naar ons die daaruit voortkomen: Moeten je vrienden er voor jou zijn, of ben jij er voor je vrienden? Zijn de klanten op je werk alleen klanten die geld in het laatje brengen, of zijn het mensen die op je pad komen en voor wie je iets kunt betekenen? Zijn de mensen in de kerk alleen vulling van banken om je heen, of bén je er voor hen?

Met het verbod op overspel verbiedt Jezus ons om op welke manier dan ook inbreuk te doen op de waardigheid van een ander mens, man of vrouw. We mogen andere mensen niet gebruiken, niet voor ons karretje spannen, maar volstrekt respecteren en in hun waarde laten. En dat dus op radicale manier: Hak nog liever je eigen hand af, dan dat je je vergrijpt aan een ander!

De grootste vraag in onze tijd is dan: Hoe leren wij weer zó naar de mensen kijken? Zo zonder bijgedachten? In onze cultuur die juist goedkeurt om af en toe van partner te wisselen. Waar niemand meer raar opkijkt van seks voor het huwelijk en van halfnaakte vrouwen in tijdschriften en reclameposters? Is het wel mogelijk wat Jezus van ons vraagt? Geen overspel! Makkelijker gezegd als gedaan…

Daar is maar één manier voor. Zie op Jezus. Jezus verbiedt niet onze blikken, maar Hij richt onze blikken op Hem. Naar één lichaam mogen wij zonder gène kijken, en dat is naar het gekruisigde en gemartelde lichaam van Jezus Christus. De ernst van onze zonde, zien wij heel lichamelijk terug in Jezus Christus. Hij droeg onze zonden, ook onze overspelige gedachten, óók al het gebruik of misbruik dat wij maken van andere mensen als objecten. Zo heftig als Zijn woorden klinken over het lichamelijk uitrukken van je oog en het afhakken van je hand. Zo lichamelijk heeft Jezus voor dat alles moeten lijden, toen Hij gegeseld, geslagen en gekruisigd werd. In Zijn lichaam heeft Hij al de onreinheid van ons oog en hart op zich genomen en weggedragen.

Volgeling van Jezus zijn, wil zeggen dat we onze aandacht, die eerst gericht was op onze aardse verlangens en begeerten, totaal richten op Jezus Christus. Nog beter gezegd: Hier in de kerk is Hij het zelf, die onze blikken tot zich trekt. Die ons uit de onzuiverheid van ons hart, ons ingekeerde zelf, verlost, ons oog en onze hand bevrijdt. Hier in de kerk zien wij Jezus. Met ogen van het geloof. Hier worden wij doordrongen van de ernst van onze zonde, maar ook van de grootsheid van onze Redder. Jezus legt in de bergrede zijn discipelen en ook ons vandaag geen ondraaglijk juk op. Jezus verzwaart en radicaliseert niet alleen de geboden uit het Oude Testament. Hij is zelf ook degene die de geboden volkomen vervult. Hij richt Zijn Koninkrijk op. Hij nodigt ons uit daarbij te horen. Wij mogen door genade bij Hem horen. Hij is onze Koning.

Als wij zo op Hem zien, onze Messias, dan kan het niet anders, of je gaat ook anders naar de mensen om je heen kijken. Jezus zien, begrijpen wat Hij deed, Hem kennen, dat verandert je ogen. Dat geeft je een andere blik. Dan zie je in een H&M poster geen halfnaakte vrouw die je begeert opwekt, maar een mens, die daar vernedert hangt, haar lichaam verkocht. En een gebed welt in je omhoog of Jezus alsjeblieft ook haar wil redden van deze schande en uit de handen van degenen die haar zo verlaagd hebben. Hier in de kerk leren we dat, om menselijk te zijn tegenover elkaar. We zitten hier niet als een verzameling mannen en vrouwen, maar als broeders en zusters. Jezus leert ons om in die relatie naar elkaar te kijken. Buiten het seksuele om. Hij leert ons te zien wat een ander nodig heeft en zo de ander te dienen, in plaats van te denken wat je zélf zou willen en zélf nodig hebt.

Zo is Jezus gekomen. Zo heeft Hij gehangen aan het kruis. Wetend dat wij verzoening voor onze zonden nodig hebben, heeft Hij die gegeven door voor u en jou te sterven. En zo heeft Hij ons werkelijk bevrijdt, en ons een nieuwe gemeenschap van mensen gegeven om ons heen, waar we Jezus radicaal en totaal daarin mogen volgen.

Daar blijft de klem van onze tekst op liggen: En alleen als we die weg gaan, redden we ons lichaam van de hel. Dat wordt dus ook heel praktisch. Niet om de hemel te verdienen, dat heeft Jezus al voor ons gedaan, maar omdat we door op Jezus te zien anders naar de mensen om ons heen gaan kijken. Dan gaan ze zien, zoals Paulus ons voorhield in 1 Korinthe 6 dat het menselijk lichaam een tempel is van God zelf, een tempel van de heilige Geest. Zoals hij zegt: Of weet u niet,  dat uw lichaam een tempel is van de Heilige Geest, Die in u is en Die u van God hebt ontvangen, en dat u niet van uzelf bent? U bent immers duur gekocht. Verheerlijk daarom God in uw lichaam en in uw geest, die van God zijn.’

Heel expliciet koppelt Paulus daaraan dat dan ook ons lichaam rein hoort te blijven. ‘Weet u niet dat uw lichamen leden zijn van Christus? Zal ik dan de leden van Christus nemen en die maken tot leden van een hoer? Volstrekt niet!’ Dus Paulus zegt dat, omdat wij ook lichamelijk met Christus verbonden zijn, het een belediging voor Christus zelf is als wij ons inlaten met hoererij. En om met Jezus te spreken: Ook hoererij met de ogen is hoererij. Ook overspel met de ogen is overspel.

Dus het komt er op aan, juist in onze tijd, dat wij als christenen hierin totaal anders zijn als de cultuur om ons heen. U moet radicaal afstand nemen van alles wat u lichamelijk verontreinigd. En dat houdt in dat je bepaalde films dan niet kunt zien, en bepaalde tijdschriften niet kunt lezen. En bepaalde kleding niet kunt dragen. Als we dan onze ogen niet uitrukken en onze handen afhakken, laten we dan minimaal radicaal afstand nemen van de zonde zelf.

U moet beslissen of u voor déze wereld leeft of voor de volgende, of we de massa volgen of Christus. En dat wil dus zeggen: het is beter afstand te doen van sommige ervaringen die dit leven te bieden heeft, om een leven binnen te gaan dat werkelijk leven is. Het is beter om in deze wereld een zekere culturele amputatie te aanvaarden, dan het risico te lopen van totale vernietiging in de volgende. Als volgelingen van Christus vinden we dat eeuwigheid belangrijker is dan tijd. En zuiverheid belangrijker dan cultuur. Dan heb je de laatste film maar niet gezien. Dan hoor je er maar niet bij op school of op je werk. Maar dan heb je wel het eeuwige leven! Dan begint het genieten pas goed!

Het is helemaal niet Jezus’ bedoeling dat we wetten of regels vaststellen die bepalen welke boeken en tijdschriften christenen mogen lezen, welke toneelstukken en films ze mogen zien en welke tentoonstelling ze mogen bezoeken. Want we moeten toegeven dat iedereen weer anders geschapen is. Ieder mens kent andere verleidingen. Wij hebben daarom niet het recht om een oordeel te vellen over anderen. Of te vertellen wat een ander wel of niet mag doen of zien. We mogen wel het volgende zeggen: als je oog je tot zonde verleidt, kijk dan niet! Dat gaat dus over je eigen persoonlijke verantwoordelijkheid. Je eigen persoonlijke toewijding. Kijk niet naar de splinter in het oog van de ander of de balk in die van onze cultuur. Maar let op jezelf. Dat jij heilig blijft als tempel van de heilige Geest.

Neem jezelf dan zoveel mogelijk in bescherming: Als je weet dat je fantasie geprikkeld wordt door bepaalde boeken, tijdschriften of films, neem daar afstand van. Als je weet dat je in verleiding komt naar andere vrouwen of meisjes te kijken tijdens het uitgaan. Kom daar dan niet. Als je een meer dan leuk contact met iemand van de andere sekse hebt op de werkvloer, terwijl je een man of vrouw hebt, breek daar zo snel en radicaal mogelijk mee. Vraag zo nodig om overplaatsing naar een andere locatie of afdeling. En vooral: Wees eerlijk naar elkaar als partners en wees eerlijk naar God in gebed.

Maar ook: bescherm anderen om je heen zoveel mogelijk. Dat is wat we leren door elkaar te gaan zien als mensen, nadat we eerst op Jezus Christus hebben gezien in Zijn lichamelijk lijden. Dat wij de zorg hebben voor elkaar als broeders en zusters. Laten we open naar elkaar zijn, ook over dat het verdraaide moeilijk is in onze tijd zuiver en rein te blijven. Laten we voor elkaar verantwoordelijkheid nemen, om elkaar te helpen in de navolging van Jezus Christus. Laten we elkaar zien als mensen, mensen voor Gods troon, mensen als burgers van het Messiaanse koninkrijk, mensen als tempel van de heilige Geest.

Dat is was anders als die Sharia in Saoedi-Arabië. Geen overspel, betekent niet: hak elkaars handen af of ruk elkaars ogen uit. Geen overspel, betekent in christelijk zin: Heb elkaar lief als broeders en zusters, in Jezus Christus, onze Heere.

Amen

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s